Chấm dứt hợp đồng lao động (2026): 5 điều quan trọng nên biết

Khi nào việc chấm dứt hợp đồng bị coi là trái luật tại Việt Nam?

Theo Điều 36.1 của Bộ luật Lao động 2019, người sử dụng lao động chỉ được đơn phương chấm dứt hợp đồng với những lý do luật định. Nếu không, việc chấm dứt hợp đồng lao động đó có thể bị coi là trái pháp luật.

Về cơ bản, các căn cứ hợp pháp được tóm gọn thành 04 nhóm trường hợp sau:

• Người lao động thường xuyên không hoàn thành công việc theo tiêu chí đánh giá được quy định trong nội quy lao động.

• Người lao động bị ốm đau hoặc tai nạn, đã điều trị:

  • 12 tháng liên tục đối với hợp đồng không xác định thời hạn; hoặc

  • 06 tháng liên tục đối với hợp đồng xác định thời hạn từ 12–36 tháng; hoặc

  • Quá nửa thời hạn hợp đồng đối với hợp đồng dưới 12 tháng,
    mà chưa hồi phục khả năng lao động.

• Do sự kiện bất khả kháng như thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh nguy hiểm, chiến tranh, di dời hoặc thu hẹp sản xuất theo yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, sau khi đã áp dụng mọi biện pháp khắc phục.

• Người lao động không quay lại làm việc trong vòng 15 ngày kể từ ngày hết thời hạn tạm hoãn hợp đồng.

• Người lao động đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định.

• Người lao động tự ý bỏ việc từ 05 ngày làm việc liên tục trở lên mà không có lý do chính đáng.

• Người lao động cung cấp thông tin không trung thực khi tuyển dụng, ảnh hưởng đến quyết định tuyển dụng của doanh nghiệp.

Sai Trình Tự – Không Thông Báo Trước Đúng Quy Định

Theo Điều 36.2 Bộ luật Lao động 2019, kể cả khi có căn cứ hợp pháp như đã nêu, người sử dụng lao động vẫn phải báo trước cho người lao động.

Thời hạn báo trước thường từ 03 đến 45 ngày (hoặc hơn), tùy thuộc vào:

• Loại hợp đồng lao động, và

• Tính chất công việc.

Các Trường Hợp BỊ CẤM Chấm Dứt Hợp Đồng Lao Động

Dù có căn cứ hợp pháp, người sử dụng lao động vẫn KHÔNG ĐƯỢC chấm dứt hợp đồng nếu người lao động đang:

• Điều trị bệnh, tai nạn lao động hoặc bệnh nghề nghiệp.

• Nghỉ phép năm, nghỉ việc riêng hoặc nghỉ được người sử dụng lao động chấp thuận.

• Lao động nữ đang mang thai, nghỉ thai sản, hoặc nuôi con dưới 12 tháng tuổi.

Có thể hiểu là: Mọi quyết định chấm dứt trong các thời gian này đều đương nhiên trái pháp luật.